Eindelijk grootschalige uitrol walstroom Rotterdam

Door: Alex Ouwehand (directeur Natuur – en Milieufederatie Zuid Holland)

Deze maand opvallend goed nieuws in de Rotterdamse haven en met name voor de inwoners in de directe omgeving van de Rotterdamse haven. Tot 2030 wordt voor ongeveer € 175 miljoen extra geïnvesteerd in de aanleg van meer walstroomvoorzieningen. Hiermee verkrijgen aangemeerde schepen energie van de wal in plaats van hun eigen, veel meer vervuilende, dieselgeneratoren te laten draaien. Het reduceren van stank en geluidsoverlast en het verminderen van de uitstoot van CO₂, fijnstof, stikstofoxide en zwaveloxide van zeeschepen krijgen hiermee in de Rotterdamse haven een forse impuls.

Allard Castelein, CEO van Havenbedrijf Rotterdam en Arno Bonte, wethouder voor Duurzaamheid en Luchtkwaliteit lanceren een proef met walstroom. Foto: Port of Rotterdam, JERRY LAMPEN

Vervuiling en geluidsoverlast teruggedrongen

De afgelopen decennia heeft de NMZH aangedrongen op de grootschalige uitrol van walstroom om de emissies in de Rotterdamse haven fors terug te dringen en de geluidsoverlast voor omwonenden structureel te beperken. Rotterdam is Europa’s grootste haven. Alleen al in 2019 deden 23.491 zeeschepen en zo’n 100.000 binnenvaartschepen Rotterdam aan. Zij voeren zo’n 325,8 miljoen ton aan grondstoffen en goederen aan. Er werd dat jaar ook voor 143,6 miljoen weer afgevoerd. Zonder walstroomvoorzieningen zijn de afgemeerde schepen gedwongen om 24 uur per dag dieselgeneratoren aan boord te laten draaien voor de hele energievoorziening aan boord. Volgens de gemeente Rotterdam verbruiken deze zeeschepen dan jaarlijks net zoveel elektriciteit als 250.000 tot 300.000 huishoudens. Dat zorgt voor de uitstoot van onder meer 8.000 ton stikstof en ongeveer 600.000 ton CO₂. Om je een beeld te vormen: een cruiseschip stoot los van andere emissies alleen al CO₂ uit, die gelijk staat aan wat 3.500 (!) auto’s per uur uitstoten.

Dikke oliesmurrie

Anders dan bijvoorbeeld Euro95 of diesel aan de pomp kan de samenstelling van stookolie voor zeeschepen sterk variëren. De basis van deze brandstof zijn aardolierestanten van raffinaderijen na de productie van lpg, benzine, nafta, kerosine en diesel. Deze oliesmurrie is vaak zo dik dat er vloeistof bij moet worden gemengd. Volgens het RIVM is het ‘vaak niet duidelijk welke stoffen hiervoor worden gebruikt en of ze daarvoor zijn toegestaan’. Onderzoekers van het RIVM legden in 2017 en 2018 monsters uit de brandstoftanks van vijftig zeeschepen in de Rotterdamse haven onder de microscoop. In vrijwel alle monsters vonden zij één of meerdere afwijkende stoffen zoals oplosmiddelen en organochloorverbindingen. Het instituut noemt lood, trichlooretheen en tetrachlooretheen. Deze stoffen mogen niet in stookolie zitten, komen niet van nature in aardolie voor en worden volgens het RIVM niet in de stookolie verwacht. Het RIVM deed het onderzoek in opdracht van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT), de instantie die controleert of transportbedrijven zich aan de regels houden.

Belangrijke stap in verduurzaming haven

De afgelopen jaren is bij bijna alle Rotterdamse openbare ligplaatsen voor de binnenvaart al een walstroomaansluiting gerealiseerd. Nu gaat dit dus ook gebeuren voor de zeeschepen. Aangezien binnenvaartschepen veel minder stroom verbruiken dan zeeschepen is dit een belangrijke stap in het verder verduurzamen van de Rotterdamse haven. De ferry van Stena Line in Hoek van Holland gebruikt al langere tijd walstroom om hinder voor de omgeving te beperken. Voor de offshore schepen van Heerema die regelmatig bij Rozenburg liggen, bouwen Eneco en het Havenbedrijf op dit moment een walstroomvoorziening.

Nu dus deze belangrijke vervolg stap. Met deze investering kunnen de komende jaren vaste punten voor walstroom worden aangelegd aan publieke kades, zodat bezoekende zeeschepen deze gemakkelijk weten te vinden. Daarnaast gaan de gemeente en het Havenbedrijf walstroom aanleggen op privékades voor containerschepen, cruiseschepen, offshore-schepen en de veerboten naar de Engelse oostkust. Verder wordt geïnvesteerd in zeeschepen waarvoor nu nog weinig mogelijkheden zijn voor walstroom, zoals natte bulkschepen die bijvoorbeeld olieproducten of vloeibare chemicaliën vervoeren. In totaal gaat het om acht tot tien walstroomprojecten voor verschillende zeeschepen.

Goed nieuws voor mens en milieu

Gebruik van walstroom zorgt voor schonere lucht. In de directe omgeving is minder uitstoot van stikstofoxide en fijnstof. Ook gaat de uitstoot van CO₂ verder omlaag. Het walstroomproject moet met duurzaam opgewekte energie in 2030 een besparing van 200.000 ton CO₂ opleveren. Bovendien heeft de omgeving geen last meer van het geluid van draaiende generatoren. Zeker voor de omwonenden die al jaren geluidsoverlast ervaren is dit goed nieuws.

Lees de walstroom strategie van het Havernbedrijf Rotterdam: HIER

 

Gezond Verkeer wil een schone tunnelbus door de Maastunnel

Er moet een (schone) tunnelbus door de Maastunnel komen. Dat schrijft de Coalitie Gezond Verkeer *) aan de gemeenteraad Rotterdam (zie brief onderaan).

Concrete maatregel
Een concrete maatregel die effectief, goedkoop en snel te realiseren is zijn busbanen door de Maastunnel, die óók gebruikt kunnen worden door hulpdiensten. Busbanen ten koste van rijbanen op het traject Pleinweg-Maastunnel-’s-Gravendijkwal-Henegouwerlaan zijn bijzonder effectief. Het halveert namelijk in één klap bijna de helft van de hoeveelheid gemotoriseerd verkeer op dit traject. En dus ook bijna de helft aan uitlaatgassen en ambulances naar Dijkzigt lopen dan geen vertraging meer op.

Verkeer wijkt uit
De invoering van de milieuzone en de jarenlange afsluitingen van de Maastunnel en Coolsingel, leren dat gemotoriseerd verkeer zich aanpast aan de situatie: het wijkt uit, kiest voor fiets en openbaar vervoer, of verdwijnt gewoon. De gemeente heeft hier veel onderzoek naar verricht.

Kosten
‘Omtoveren’ van een rijbaan in een busbaan kost weinig! ‘Voor minder dan een half miljoen euro aan signalering (verf en bebording) is het geregeld’, stelt de coalitie. De drie ongelijkvloerse kruisingen (Zuidplein, Rochussenstraat, 1e Middellandstraat) vragen om extra aandacht wat betreft afstelling van verkeerslichten.

Rotterdamse MobiliteitsAanpak
De coalitie Gezond Verkeer vraagt de gemeenteraad de #tunnelbus op te nemen in de Rotterdamse MobiliteitsaAanpak zodat hier ook rekening mee gehouden kan worden in de gemeentebegroting 2021 en het komend jaar ook kan worden uitgevoerd.

‘Het omzetten van rijbanen in busbanen op het traject Pleinweg-Maastunnel-‘sGravendijkwal-Henegouwerlaan is een effectieve, goedkope en snelle manier om autoverkeer door Rotterdam te verminderen’, zo stelt de coalitie Gezond Verkeer.

RET
De coalitie heeft contact opgenomen met de RET. Deze stelt in principe capaciteit te kunnen regelen in de meerjarige exploitatie (aldus de RET woordvoerder).

*) De coalitie Gezond Verkeer is samengesteld uit vertegenwoordiger van:

  • A13-A16 platformRegioparkenRottemeren
  • Adem in Rotterdam
  • O.O.G. bewonersorganisaite ’s Gravendijkwal e.o.
  • Bewonersgroep Noordereiland
  • Fietsersbond Rotterdam
  • Happy Mobility
  • Milieudefensie Rotterdam
  • Rotterdamse Luchtwachters (Milieudefensie)
  • Rotterdams Milieucentrum
  • ROVER reizigers in het openbaar vervoer Rotterdam
  • Stadslab Luchtkwaliteit

De brief aan de Rotterdamse gemeenteraadscommissie EDEM (o.a. mobiliteit):

Commissie.EDEM.12-02.brf.2020

De Groeneconferentie 2019 in Arminius op video

Korte video impressies van de 15de Groeneconferentie op woensdag 18 december in debatcentrum Arminius.

Met de sprekers Niels de Zwarte van het Natuurhistorisch Museum, Professor Derk Loorbach van Drift, stadsmaker Robbert de Vrieze van Stadslab Luchtkwaliteit en de wethouder duurzaamheid Arno Bonte. De GroeneVogel vrijwilligersprijs werd uitgereikt aan de Roze Brigade van het Zelfregiehuis in Bospolder Tussendijken, de Groene Pluim voor de groenste overheidsdienaar van het jaar 2019 ging naar wethouder Arno Bonte. Een nieuwe lichting milieucoaches van ‘opZuinig!‘ kreeg hun certificaten. Na de pauze was er debat met het panel, de wethouder en de zaal. De conferentie werd weer geleid door Suzanne Mulder. Zie hieronder de video samenvatting maar ook korte filmpjes van de sprekers en columnist , de uitreiking van de prijzen, de milieucoaches en het debat -.

De Groene Pluim 2019 voor de Rotterdamse wethouder Arno Bonte

Wethouder duurzaamheid Arno Bonte kreeg 18 december de Groene Pluim van het Rotterdams Milieucentrum overhandigt uit handen van rmc-voorzitter Patrick van Klink. Het is de prijs voor de groenste ‘overheidsdienaar’ van het jaar die ieder jaar tijdens de Groeneconferentie wordt uitgereikt. Bonte kreeg de prijs als wethouder maar zeker ook als voormalig Groen Links raadslid. Door de jaren heen was hij een zeer actief raadslid, kundig, goed op de hoogte met veel enthousiasme en dadendrang.

Met die zelfde bevlogenheid ging Bonte van start als wethouder in een breed samengesteld college van burgemeester en wethouder en dat geeft soms ook zo z’n beperkingen om alle groene ambities waar te maken. Bonte zette de afgelopen maanden het bedrijfsleven, maatschappelijk organisaties en deskundigen om de klimaattafels om klimaatdeals te sluiten. Dit resulteerde in een Rotterdams klimaatakkoord en een groot aantal nieuwe plannen die nog wel waargemaakt moeten worden. Voor deze ambitie krijgt de wethouder duurzaamheid de pluim als aanmoedigingsprijs.

Van klein tot groot …
Van reclame drukwerken (JA JA) en het ballonnen oplaat verbod, meer vuurwerkvrije zones (toch wel het stokpaardje van Bonte), groene stroom van eigen bodem, meer walstroom voor schepen tot de grootste windmolen ter wereld (4 jaar geleden diende Bonte als raadslid een motie in om de grootste windmolen ter wereld in Rotterdam te plaatsen nu mocht hij de molen als wethouder openen).  … en 55 elektrische bussen van de RET rijden sinds kort door de stad. Zaken waar Bonte direct aan werkt(e). Tijdens de Groenconferentie in Arminius beloofde de wethouder dat komend jaar alle Rotterdamse straten zullen voldoen aan de Europese norm voor de luchtkwaliteit.

Samenhang …
Het Rotterdams Milieucentrum zoekt wel naar samenhang, een visie op de toekomst van Rotterdam. De klimaatdeals blijven nog te veel hangen in experimenten en voornemens zo stelde milieucentrumvoorzitter Patrick van Klink. Wat het milieucentrum betreft zijn we dat station gepasseerd … maar het RMC heeft er alle vertrouwen in dat de wethouder zijn ambities gaat waarmaken.

 

Groeneconferentie over Rotterdam in de toekomst | 18 december

Tijdens de 15de Groeneconferentie gaan we op zoek naar visie. Visie op groen, natuur en het verkeer in Rotterdam. Er zijn veel plannen voor groene boulevards, vele hectaren extra groen en andere vormen van mobiliteit. Maar is er samenhang? Zit er een visie achter deze plannen? Hoe ziet Rotterdam er in de toekomst uit?

We praten er over met bewoners, wetenschappers, politici en plannenmakers tijdens de 15de Groeneconferentie in Rotterdam.  Woensdagavond 18 december vanaf 19.30 uur in Arminius, aanmelden via www.groeneconferentie.nl

Presentatie: Suzanne Mulder (RTV Rijnmond).

Met Professor Derk Loorbach (DRIFT, Erasmus Universiteit), stadsecoloog Niels de Zwarte (Bureau Stadsnatuur Natuurhistorisch Museum), Robbert de Vrieze (Groene connectie en Stadslab Luchtkwaliteit), Arno Bonte (wethouder Duurzaamheid), Anke Griffioen, Jeanne Hogenboom (coalitie Gezond Verkeer & B.O.O.G. Bewoners- en Ontwikkelings Organisatie ‘s-Gravendijkwal).

Columnist: Inge Janse.

Uitreiking: Groenevogel vrijwilligersprijs en de groene pluim voor de groenste overheidsdienaar van 2019.

 

 

Gezond Verkeer pleit voor goed verkeers circulatie plan

De coalitie Gezondverkeer vindt het teleurstellend dat de gemeente de afsluiting van de Maastunnel niet heeft gebruikt om het doorgaand autoverkeer drastisch te beperken. “Zo bleek na een half jaar afsluiting dat 71% van de automobilisten voor een omweg koos, 23% de reis niet meer maakte en 6% het Openbaar Vervoer of de fiets nam. Een flinke afname van het autogebruik dus. Het is erg jammer dat de gemeente dit momentum voorbij heeft laten gaan.” schrijft de coalitie aan verkeerswethouder van Bokhove.

De coalitie Gezondverkeer stelde ruim een jaar geleden al voor om bij de heropening van de tunnel een aparte rijbaan te bestemmen voor het Openbaar Vervoer als snelle verbinding tussen het Centraal Station en het Zuidplein.

Verkeerscirculatieplan
Ook pleit Gezondverkeer voor een goed verkeerscirculatieplan met maatregelen die het doorgaand verkeer door de stad ontmoedigt en zo meer ruimte creëert voor de Rotterdammers. ‘Plannen voor ‘groene stadsboulevards’ en maatregelen in het centrum, zoals laatst voorgesteld voor de Westblaak staan te veel op zichzelf‘, aldus de coalitie. ‘Dit leidt tot verplaatsing van het autoverkeer naar andere wegen in het centrum en omliggende wijken die toch al te zwaar zijn belast, zoals de ‘s-Gravendijkwal, de Henegouwerlaan, de Schiekade en de Schieweg. Bovendien verbloemen dit soort maatregelen de werkelijke problematiek in Rotterdam: het feit dat er teveel autoverkeer door de stad rijdt dat de lucht ongezond vervuilt’, stellen de bewoners – en milieugroepen.

Congestion charge
Actiegroep Urgenda heeft op 14 juni jongstleden het 40 punten plan aangeboden aan het kabinet, 4 jaar na het winnen van de klimaatzaak. Ruim 700 organisaties werkten mee aan dit plan. Maatregel 31 is de ‘stadheffing voor een leefbare stad’, een congestion charge (zoals in Londen) voor de vijf grote steden. Deze maatregel kan 0,1 megaton CO2 uitstoot besparen en heeft zeer positieve effecten op de luchtkwaliteit. De praktijk in Londen wijst dit ook uit. in haar brief vraagt de coalitie wat de wethouder hiermee gaat doen.

De brief aan wethouder Van Bokhove is hier te lezen:

JBokhove.gezondverkeer.def.brf.2019

De coalitie Gezond Verkeer is samengesteld uit vertegenwoordiger van:

  • Adem in Rotterdam
  • B.O.O.G. (bewoners- en ontwikkelings organisatie ‘s-Gravendijkwal).
  • Bewonersgroep Noordereiland
  • Fietsersbond Rotterdam
  • Happy Mobility
  • Milieudefensie Rotterdam
  • ‘PlatformA13/A16-RegioparkRottemeren’
  • Rotterdamse Luchtwachters
  • Rotterdams Milieucentrum
  • ROVER reizigers in het openbaar vervoer Rotterdam
  • Stadslab Luchtkwaliteit