Berichten

De nieuwe groene daken subsidie ‘te plat’ en ‘te krap’

Goed dat er jaren een groene daken subsidie is in Rotterdam. Hierdoor is met 235.000 m2 (volgens sommigen zelfs veel meer) onze stad ‘groene daken hoofdstad van Europa’ geworden met een aantal prachtige iconen zoals de DakAkker en Slimdak op het Schieblock, het Luchtpark op de Hofbogen en het Dakpark in Delfshaven.

Jammer dat de nieuwe subsidiebijdrage voor een groendak door de gemeente nu fors wordt verlaagd en ‘waarom niet een hoger bedrag voor daken die meer water bergen en biodiversiteit hebben. Dan daag je gebouweigenaren uit om daken aan te leggen die echt iets doen voor de stad’, schrijft het Rotterdams Milieucentrum aan het college van Burgemeester en wethouders (zie de brief onderaan). Het milieucentrum vreest dat bij het ontbreken van een aannemelijke financiële impuls het animo voor groene daken zal gaan afnemen in Rotterdam.

Rotterdam: €15
De groene daken subsidie was € 25 per m2 en gaat nu naar € 15. Het milieucentrum de nieuwe subsidieregeling ‘te plat’, er mag meer differentiatie worden toegepast. Gebouweigenaren krijgen dan voor een groenblauw retentiedak met een grotere waterbergingscapaciteit en meer biodiversiteit dan een normaal sedumdak meer subsidie per m2. Zo zijn gebouweigenaren te stimuleren tot aanleg van daken die meer ‘doen voor de stad’. MEER waterberging (goed tegen piekbuien en wateroverlast) en MEER variatie in de beplanting (goed voor de biodiversiteit) = MEER subsidiebijdrage.

Hittestress
De afgelopen jaren heeft de subsidiemaatregel voor groenedaken velen in staat gesteld een groendak aan te leggen met alle voordelen voor onze stad van dien, zoals: verkoeling en het tegengaan van het hittestress effect, de waterberging in het kader van de klimaatadaptatie en zeker ook de verhoging van de biodiversiteit. Naast alle voordelen die groendaken voor de gebouwen zelf opleveren.

Koploper
Rotterdam neemt door het vooruitstrevende Rotterdamse groenedakenbeleid een unieke internationale koppositie in voor wat betreft het aantal begroeide daken en ook enige spraakmakende iconen zoals de DakAkker, het Luchtpark op de Hofbogen, het Dakpark in Delfshaven en de Slimdak.

Verdichten
Het aantal m2 bruikbaar platdak in Rotterdam is aanzienlijk. De aanleg van meer groene daken op dit gigantische oppervlak kan een welkome bijdrage bieden aan het veerkrachtiger en klimaatbestendiger maken van onze stad. Tevens biedt het aantal m2 platdak een mogelijkheid tot de aanleg van meer gebruiksgroen en dus groene buitenruimte in een stad die zich steeds meer gaat verdichten.

België
Elders wordt deze differentiatiemethode al gehanteerd, in België gaat men uit van het aantal liters (regen)water dat op een groendak geborgen kan worden en de gemeente Den Haag werkt met een puntenstelsel waarin bijvoorbeeld een sedumdak minder scoort dan een intensiever ‘natuurdak’.

Amsterdam € 50
In Amsterdam is in de nieuwe subsidieregeling een minimum waterbergingseis van 30 liter per m2 opgenomen. Daarnaast wordt er gewerkt met een puntensysteem voor biodiversiteit, zichtbaarheid, waterberging. Het maximum subsidiebedrag in Amsterdam is € 50 per m2 voor een dak dat 50 liter per m2 of meer kan bergen. Het minimale bedrag per m2 is € 30, vanaf de ondergrens van 30 liter per m2. De subsidie wordt gemaximeerd op 50% van de totale aanlegkosten. Nieuw is in de Amsterdamse regeling voor 2019 is de biodiversiteitsbonus. Als het op­per­vlak­te van het dak voor 50% of meer uit (in­heem­se) gras­sen, krui­den en strui­ken en min­der dan 50% uit se­dum bestaat, kunnen de Amsterdammers maxi­maal een bedrag € 10,- meer krij­gen per m2.

Nieuwe gebouwen
Voor nieuwe gebouwen kan de (lokale) overheid ons inziens groene retentiedaken meer ‘afdwingen’ door aan het gebouwontwerp strengere voorwaarden te stellen in het vergunningentraject; onder andere door een directe koppelingen te maken met de thema’s wateroverlast, hittestress, verdroging, koeling en biodiversiteit worden slimme  – & groene – retentiedaken ook financieel gezien een zeer efficiënt middel om aan deze voorwaarden voor de vergunning(en) te voldoen. Dan zijn allerlei maatregelen zoals bergingstanks en infiltratievoorzieningen namelijk geen goedkoper alternatief meer voor slimme retentiedaken, omdat de meerwaarde hiervan optimaal en integraal wordt erkend. Koppel je deze kans aan door te voeren kostenbesparingen voor, tijdens en na de bouw  dan krijgen we werkelijk iets in beweging in Rotterdam!

Rotterdams weerwoord
In het gemeentelijke klimaatprogramma ‘Rotterdams Weerwoord’ staan ambitieuze doelstellingen ten aanzien van groene daken. “Als de gemeente Rotterdam wil dat groene daken zo’n grote rol gaan spelen in het klimaatbestendig maken van de stad, is er meer nodig dan deze ééndimensionale, te zuinige en te voorzichtige stimulering”, aldus het milieucentrum.

Lees de brief aan het college van Burgemeester en Wethouders over de groenedaken:
CollegeBenW.groenedaken.V2.brf

Video-impressie Groeneconferentie 2018 ‘Water en de stad’

Dinsdagavond 11 december 2018 was de jaarlijkse Groeneconferentie van het Rotterdams Milieucentrum (presentatie Suzanne Mulder). Deze stond helemaal in het teken van ‘water en de stad’ en de komende waterschapsverkiezingen. – zie hieronder korte impressies van alle sprekers en pitschers, de uitreiking van de GroenePluim en de GroeneVogel prijzen-.

Na sprekers zoals Johan Verlinde (Watersensitive), Arnoud Molenaar (Resilient Rotterdam) en pitchers Emile van Rinsum (Slimdak), Dirk van Peijpe (Urbanisten) Bas Sala (slimme regenton) en Geert van Poelgeest (Operatie Steenbreek) werd ook het eerste Waterschapsdebat gehouden. De GroeneVogel (vrijwilligersprijs) ging dit jaar naar de Vogelopvangcentra De Houtsnip en Vogelklas Karel Schot. De prijs werd uitgereikt door wethouder buitenruimte Bert Wijbenga. De Groenpluim (prijs voor de groenste overheidsdienaar van het jaar) ging naar ‘groenedaken ambtenaar’ Paul van Roosmalen. Inge Janse (Vers Beton) sprak weer zijn column uit.

Johan Verlinde van Watersensitive over de klimaatadaptatieplannen van Rotterdam:

Arnoud Molenaar van Resilient Rotterdam over het Global Center on Adaptation:

Dirk van Peijpe van de Urbanisten over de plannen voor de Hofbogen:

Emile van Rinsum van het Rotterdams Milieucentrum over de Slimdak-testsite op Het Schieblock:

Rens de Boer van Bureau Stadsnatuur vertelt over groene toepassingen in de stad:

Geert van Poelgeest over de operatie Steenbreek:

Uitreiking van de GroeneVogel vrijwilligersprijs:

Uitreiking van de GroenePluim aan Paul van Roosmalen:

Aquaduct010 een prachtig plan voor de Hofbogen

Het Aquaduct010 is het plan voor de Rotterdamse Hofbogen van de Urbanisten. Dirk van Peijpe presenteerde enthousiast het uitzonderlijke plan tijdens de Groeneconferentie op 11 december die geheel in het teken stond van ‘water en de stad’.

Wat de toekomst brengen zal voor het langste gebouw van Nederland (1,9 kilometer) ‘de Hofbogen’ in Rotterdam Noord is nog zeer onzeker. De bogen staan momenteel in de verkoop. Maar de Urbanisten (de ontwikkelaars van o.a. het Waterplein) hebben een plan gereed. In opdracht van Watersensitive en de gemeente Rotterdam ontwikkeld. Het voormalige treinviaduct wordt een soort Rotterdamse variant van de wereldberoemde Highline in New York maar dan met een belangrijke waterbergende – en waterzuiverende functie.

Tuin op hoogte
Het dak van de bogen wordt een tuin, wandelroute en waterberging en – zuivering in een, aldus van Peijpe. Met diverse functies voor de huurders van de bogen. Zo kan de bierbrouwer straks gaan brouwen met gezuiverd regenwater en kunnen de kinderen van het kinderdagverblijf spelen in hun spannende waterspeeltuin op eigen dak en krijgt het geplande badhuis een dak met buitenbaden. Ook een wijkwasserette kan z’n water betrekken van het aquaduct. Er zijn in het plan zelfs enkele duurzame woningen aan het viaduct ‘geplakt’ met daktuin. Het belangrijkste is dat het aquaduct allerlei groene plekken met elkaar gaat verbinden in Rotterdam-noord, aldus Van Peijpe, zoals het Luchtpark met het Ammersooiseplein, Park Berkelselaan en het Eudokiaplein, het Ammersooiseplein met het Gordelpad (Noorderkanaal) aan het noordelijkste puntje …

Singelplan
Het nieuwe Aquaduct010 zal door haar ‘waterfunctie’ ook gaan bijdragen aan de klimaatbestendigheid van Rotterdam. Dirk van Peijpe wijst hierbij naar het Rotterdamse singelplan van rond 1900. Ook dit plan leverde een belangrijke bijdrage aan de stad, zowel qua hygiëne, nieuwe groene openbare ruimte en de vastgoedontwikkeling. ‘Ook het Aquaduct010 kan belangrijk worden voor de ontwikkeling van het gebied’, aldus van Peijpe.

Waterzuivering
Het Aquaduct010 zorgt voor (extra) piekwaterberging die zo hard nodig i.v.m. de klimaatadaptatieplannen van de stad, maar ook voor zuivering van regenwater dat weer als grondstof gebruikt kan worden. Water van zowel het waterplein (of straks de waterpleinen), de groene – en slimme daken en uit de openbare ruimte kunnen worden opgeslagen en gezuiverd op het aquaduct en vervolgens weer circulair gebruikt. ‘Het Auaquct wordt hierdoor een waterzuiverend landschap en levancier van schoon water‘, stelt de Urbanist.

Wel even afwachten wie straks de nieuwe eigenaar wordt van de Hofbogen en of deze het Aquaduct010 zal omarmen …

De hele presentatie van het plan van de Urbanisten:
Aquaduct010.Urbanisten.2018

Opening en kijkdagen Slimdak op de DakAkkers

Het Slimdak bovenop het dak van het dakpaviljoen op de DakAkkers is een testdak voor wateropvang uitgerust met een ‘smartflowcontrol’. Het  groen-blauwe dak reageert automatisch op hoosbuien via de weersatelliet. Het dak wordt vrijdag 1 juni geopend door wethouder Adriaan Visser en Hoogheemraad van het Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpennerwaard Paul van den Eijsden. Het slimme wimpel wordt om 10.30 uur gehesen met muzikale omlijsting door de dakkapel …

Ruimte voor water
Het dak maakt na een signaal van de weersatelliet ruimte voor water als zware regenval op komst is. Het dak laat het dan opgeslagen water langzaam weglopen om het riool niet te veel te belasten om zo plaats te maken voor nieuw regenwater. Het Slimdak kan ruim 10.000 liter water opslaan en is opgebouwd uit zogenaamde retentiekratten. Op de kratten komt substraat en heembeplanting.

Klimaatadaptatie
Het Slimdak is een kleine testsite van 120 m2. Het doel is bouwers en ontwerpers te inspireren meer met slimme daken te doen om zo te zorgen voor een oplossing van het waterprobleem in veel steden. Rotterdam beschikt over 14,5 miljoen m2 (!) platdak! Er is dus ruimte zat voor slimme groen/blauwe daken die ook een functie kunnen hebben voor het tegengaan van ‘hittestress‘ en de stad kunnen afkoelen in warme perioden. Het Rotterdams Milieucentrum pleit er voor dat dit soort slimme onderdeel worden van klimaatadaptatie-strategie van de stad.

Opening
De testsite gaat vrijdag 1 juni open (10.30 uur) tijdens de Rotterdamse Dakendagen. Het dak wordt geopend door wethouder Adriaan Visser en Hoogheemraad van het Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpennerwaard Paul van den Eijsden. Het slimme wimpel wordt om 10.30 uur gehesen met muzikale omlijsting door de dakkapel …

Op zaterdag 1 – en zondag 2 juni is het Slimdak en de dakboerderij de DakAkker open voor bezichtiging (tussen 10.00 – 17.00 uur).

Workshop
Voor bouwers, architecten, citymakers en – planners, waterschappers, watermanagers en andere geïnteresseerden organiseert het Milieucentrum op woensdag 13 juni een workshop Slimdak vanaf 19.30 uur (aanmelden verplicht >>> HIER <<<).

Credits
Het Slimdak010 wordt gebouwd in opdracht van de stichting DakAkker i.s.m. Optigruen en Binder groen & dak, ZUS en aannemer Testarda met financiële en materiële ondersteuning van Citylab010, Hoogheemraadschap Schieland en Krimpenerwaard, het Rotterdams MilieucentrumCarlisle Construction Materials / RESITREX, Daksafe BV, Geberit, Compri Alumnium.

 

Rooftopaward 2017 voor de DakAkker = de daktopper!

Vrijdag 8 september ontving de DakAkker de Rooftopaward 2017 tijdens het ROEF Rooftopsymposium van Rooftoprevolution in Amsterdam en is hiermee de absolute “Rooftopper” van Nederland. De jury *) vond de DakAkker op het Rotterdamse Schieblock niet alleen het mooiste dak van Nederland maar ook het meest ‘complete’ dak:

  • Het dak heeft een sociale functie: een groot aantal vrijwilligers uit het Schieblock en de buurt werken op het dak als dakboeren en dakimkers.
  • De groenten en het fruit die op het dak worden verbouwd zorgen voor minder voedselkilometers: de DakAkker produceert voedsel (groenten, fruit, honing) die geleverd worden aan restaurants in de directe omgeving.
  • Het dak zorgt voor wateropvang: het dak buffert (bij piekbuien) zo’n 60.000 liter water en ontwikkelt momenteel ook een “slimdak” dat nog meer water kan bergen.
  • Er is een educatieprogramma op het dak: honderden Rotterdamse schoolkinderen komen op het dak om te leren over gezond voedsel, water(opvang), groene daken en bijen houden.
  • De DakAkker zorgt voor meer biodiversiteit: door de vele (eetbare) bloemen en planten en het houden van bijen.  
  • Het groene dak zorgt ook voor minder hittestress, groene daken kunnen een enorme bijdrage leveren aan het omlaag brengen van de temperatuur in de stad.
  • Het dak levert werkgelegenheid, in de Bistro “Op het dak” werken een aantal mensen in de horeca.
  • Het dak is een toeristische trekpleister geworden, mede door de DakAkker is opgenomen in de Lonely Planet en vaak in de media is (zowel in het binnen – als in het buitenland
  • De DakAkker is een innovatief voorbeeld voor andere steden (o.a. Kopenhagen, Brussel en Parijs). 

  • *) in de jury van de Rooftopaward 2017 hadden zitting:
    Maurits Groen, oprichter WakaWaka, duurzaam ondernemer
    Marc van den Tweel, directeur Natuurmonumenten
    Petran van Heel, sector banker bouw/vastgoed ABN AMRO
    Joos Ockels, bestuur Happy Energy
DakAkker

Stem op Smart flow control!

Het “Slimdak” en de Smart flow control wil graag de ‘waterinnovatieprijs” winnen van de Unie van Waterschappen. Stem HIER op de “Smart Flow Control” en bevestig uw stem via de toegestuurde e.mail?

TESTSITE
Binnenkort wordt er gestart met de aanleg van een eerste “Slimdak”. Dit wordt mogelijk gemaakt dankzij een financiële bijdrage van Citylab010. Het wordt een kleine testsite bovenop het dak van het dakpaviljoen van het Schieblock (Schiekade 189). Het “Slimdak” is een dak veel water kan opslaan dan een normaal groendak, ruim 300 liter per vierkante meter. Met deze testsite willen we eigenaren van gebouwen, bouwers en beleidsmakers laten zien dan een groot deel van de oplossing van het waterprobleem op de (platte) daken ligt. SlimdakLab

WATERPROBLEEM
We hebben in Rotterdam vaak en veel overlast van water. Door de weersverandering zal dit de komende jaren gaan toenemen. Dus we moeten iets doen om te voorkomen dat de stad te vaak onderloopt. De stad moet veerkrachtiger worden. Het “Slimdak” levert een bijdrage aan een ‘Veerkrachtiger Rotterdam’. Het “Slimdak” kan met haar Smart Flow Control ook worden ingezet als watercompenserende maatregel. En dat is weer een van de voorwaarden om aan de nodige bouwvergunningen te komen.

SLIMDAK
Het “Slimdak” dat op het dakpaviljoendak wordt gebouwd is slim. Ze kan via een internetverbinding met een professionele weerserver zeer nauwkeurig bepalen hoeveel regenwater er in (piek)buien aankomt. Het dak checkt dan via sensors hoeveel ruimte er nog is en maakt, indien nodig, automatisch ruimte voor het komende regenwater. Het technische hart van dit slimme dak is de Smart Flow Control, een apparaat dit dit allemaal regelt en ook de sluisjes open zet of sluit. Het Slimdak kan ook kosten besparen, het voorkomt ook dat er flink moet worden geïnvesteerd in kostbare conventionele waterbergings- en infiltratievoorzieningen.

MEER GROEN
Door de aanzienlijke hoeveelheid water kan er op een “Slimdak” ook veel meer groen waardoor niet alleen de waterhuishouding en de biodiversiteit worden verbeterd, maar ook het klimaat en de luchtkwaliteit.

210_Luchtsingel_collage_00_dakakkerPiekbuien worden niet langer gezien als een bedreiging voor de stedelijke omgeving, maar als een kans om het stedelijke leefklimaat te verbeteren en de gevolgen van klimaatverandering te reduceren.
Stem op de Smartflowcontrol via: www.waterinnovatieprijs.nl/project2016/smart-flow-control (bevestig de stem via het mailtje?).

Lees meer over het Slimdak010 in dit boekje:

kio-1390

Dakakker bij top 10 Green Tourism Solutions

Bovenop het Schieblock aan de Schiekade is het eerste grote oogstbare dak van Nederland te vinden: de DakAkker. Hier worden groenten, fruit en kruiden verbouwd en er worden honingbijen gehouden. De DakAkker is de grootste dakboerderij van Europa waarbij direct met grond op dak wordt gewerkt. Ter gelegenheid van de Global Green Destinations Day (Ljubljana, 27-28 september 2016), werd een wedstrijd uitgeschreven voor de selectie van 10 Green Tourism Solutions. En DakAkker kwam in die top 10 terecht.

De DakAkker functioneert als proefopstelling om te experimenteren met verschillende manieren van groene daken. De DakAkker werd in april 2012 aangelegd en valt sindsdien geregeld in de prijzen. Zo heeft de Lonely Planet Guide de DakAkker als ‘must see’ bestempeld. De DakAkker was ook top 10 finalist bij de Nederlandse Innovation Expo 2016 ‘Daag de stad van de toekomst uit’ en won in 2012 een speciale juryprijs voor Green Building Award. kio-1418

DUURZAME WAARDE
Biologisch fruit, groenten, bloemen en kruiden worden geteeld op de DakAkker en honingbijen worden in de bijenkasten gehouden. Voor de teelt van de gewassen wordt het regenwater opgevangen en gebruikt. Bistro ‘Op het Dak’, gelegen op het dak, maakt in de menu’s gebruik van de verse oogst van de DakAkker. Groenten en fruit worden ook geleverd aan de lokale hotels en restaurants. Dit maakt de DakAkker tot een goed voorbeeld van het toevoegen van groene duurzame waarde aan gastvrijheid.

GROENE DAKEN IN DE STRIJD TEGEN HET WATER
De DakAkker is een van de initiatieven in de stad om de voeten van Rotterdammers droog te houden: bij hevige regenval houden de planten op het dak overtollig water vast. De dakboerderij biedt ook ruimte aan experimenten met verschillende soorten groene daken, die een spilfunctie vervullen in de klimaatbestendigheid van de stad.

kio-1487(Overgenomen van de website: www.resilientrotterdam.nl)

Colofon
De DakAkker werd ontwikkeld en uitgevoerd door Binder groenprojecten naar een ontwerp van Bureau ZUS en i.s.m. het Rotterdams Milieucentrum in het kader van de Luchtsingel het eerste Stadsinitiatief Rotterdam in 2012. Het moestuinsysteem is van Optigroen. Beheer en bedrijfsvoering is in handen van het Milieucentrum i.s.m. de vrijwilligers van de DakAkker, dakboer en – imker is Wouter Bauman. De Bistro wordt uitgebaat door ‘Op het Dak‘. Open van woensdag t/m zondag (excursies op aanvraag).

www.dakakker.nl